Đối với mỗi quy trình sơn, chuẩn bị bề mặt là một trong những yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến chất lượng cũng như hiệu suất của lớp sơn phủ. Kết quả được cho là tối ưu khi bề mặt hoàn toàn không có bụi, bẩn, dầu mỡ và được chuẩn bị chính xác để đảm bảo độ bám dính tốt cho lớp nền. Để làm sạch bề mặt với sản lượng lớn mà vẫn đảm bảo tính kinh tế, gia công phun cát là phương pháp hoàn toàn thích hợp cho mọi lĩnh vực công nghiệp hay cơ khí chế tạo ngày nay.

Phun cát là gì?

Phun cát còn được gọi là phun hạt mài, quá trình gia công phun cát liên quan đến việc sử dụng khí nén để tạo nên dòng hạt mài thông qua súng phun cát tác động trực tiếp lên bề mặt vật liệu. Công dụng là để làm sạch, loại bỏ tạp chất trên bề mặt của vật phẩm.

Hiện nay, hai phương pháp phổ biến nhất để làm sạch bề mặt là Phun cát khôPhun cát ướt.

Phun cát ướt

Phun cát ướt là phương pháp phun hỗn hợp nước và hạt mài lên bề mặt kim loại nhờ vào áp lực của khí nén.

Ưu điểm

  • Giảm bụi: Một trong những ưu điểm lớn nhất của phương pháp phun ướt là khả năng giảm bụi, đặc biệt khi sử dụng loại cát phun dễ phân hủy như xỉ than.
  • Không để lại cặn: Không giống như làm sạch bằng hóa chất, phun cát ướt không để lại dư lượng, điều đó có nghĩa là không cần rửa lại bề mặt vật liệu sau khi phun.
  • Không gây tĩnh điện: Quá trình phun cát làm sạch có thể gây ra tia lửa điện, gây nổ / cháy khi có khí / vật liệu dễ cháy. Phun ướt không loại bỏ hoàn toàn tia lửa, nhưng tạo ra tia lửa ‘lạnh’, về cơ bản loại bỏ tĩnh điện và do đó giảm nguy cơ nổ.
  • Giảm số lượng hạt mài: Số lượng hạt mài sử dụng sẽ khác nhau dựa trên nhiều yếu tố với bất kỳ phương pháp phun cát nào. Thông thường, kích thước của béc phun sẽ là yếu tố lớn nhất trong việc xác định lượng hạt mài phun cát cần sử dụng. Với hệ thống phun ướt, bạn sẽ thêm nước vào dòng vật liệu phun, điều này có thể giúp giảm lượng hạt mài phải sử dụng

Nhược điểm

  • Đòi hỏi người thi công cần có tay nghề vì nếu thao tác không đúng hoặc xử lý sai, thiết bị phun cát nước có thể gây hư hỏng cục bộ và xói mòn bề mặt quá mức.
  • Chi phí cao: Hệ thống bơm, trộn và thu hồi nước, cộng với hệ thống ngăn chặn và thoát nước có thể làm tăng chi phí và số lượng thiết bị cần thiết.
  • Nhanh bị gỉ: Tiếp xúc với nước và oxy làm tăng tốc độ ăn mòn lên bề mặt kim loại. Để tránh điều này, bề mặt cần được làm khô và sơn phủ ngay lập tức để tránh bề mặt có thể hình thành rỉ sét trở lại vì độ ẩm cao.
  • Hạt mài trộn với nước nên sau khi phun cũng không thể tái sử dụng hiệu quả như phun cát khô.

Phun cát khô

Bên cạnh phun cát ướt, phun cát khô cũng là một phương pháp chuẩn bị bề mặt phổ biến nhất cho kim loại, loại bỏ bụi, bẩn và sơn cũ khỏi các bề mặt.

Phun cát khô liên quan đến việc sử dụng không khí có áp suất cao trong máy phun cát kết hợp với hạt mài để phun lên bề mặt.

Ưu điểm

  • Hiệu quả cao: Phun cát khô là một cách cực kỳ hiệu quả để loại bỏ các lớp sơn cũ, gỉ sét, ăn mòn và các chất bẩn khác khỏi bề mặt kim loại. Bởi hạt mài tiếp xúc trực tiếp với bề mặt nên dễ dàng loại bỏ rỉ sét cũng như tạo độ nhám như mong muốn.
  • Tiết kiệm chi phí: Vì nó không cần thiết bị để xử lý nước và chất thải ướt, phun cát khô tương đối ít tốn kém hơn.
  • Tính đa dụng: Quá trình phun cát khô đòi hỏi ít thiết bị hơn, đồng thời có thể tiến hành ở nhiều vị trí hơn so với phun cát ướt. Mức độ phun cát có thể được điều chỉnh để thực hiện nhiều mục đích khác nhau: làm bóng bề mặt, loại bỏ bụi bẩn, rỉ sét và sơn cũ, tạo nhám, khắc, tạo hình bề mặt.

Nhược điểm

  • Nguy cơ nổ do tĩnh điện: Tĩnh điện tích tụ trong quá trình phun cát khô có thể tạo ra tia lửa nóng dễ gây ra cháy nổ.
  • Nguy hiểm cho sức khỏe: Lượng lớn bụi mịn thoát ra từ quá trình phun cát khô có thể gây hại cho người vận hành hoặc các bên làm việc lân cận nếu hít phải. Tuy nhiên, điều này có thể được giải quyết một cách hiệu quả thông qua việc sử dụng các thiết bị phun cát khô có tích hợp hệ thống lọc bụi để bảo vệ môi trường và an toàn sức khỏe cho người lao động.

Qua bài phân tích trên có thể thấy cả 2 phương pháp phun cát ướtphun cát khô đều có các ưu điểm, nhược điểm riêng. Tùy vào điều kiện môi trường lao động và yêu cầu làm sạch bề mặt khác nhau, quý khách hàng có thể lựa chọn phương án tối ưu nhất cho công tác của mình.